Kuchnia litewska - najpopularniejsze przepisy kuchni litewskiej 1 - Tw贸j G艂os 馃搶 e-TG.pl
Vareniki z cebul膮 i 艣mietan膮. Domowe pierogi.
Ciekawostki 馃Dani i przepisy 馃嵆Gotowanie i pieczenie 馃懇鈥嶐煃

Kuchnia litewska – najpopularniejsze przepisy kuchni litewskiej

Wielu z nas do najbardziej znanych potraw zaliczy ch艂odnik. Litewski ch艂odnik to zupa na zimno, kt贸ra sprawdzi si臋 idealnie na ciep艂e i letnie dni. Jest nie tylko dobrym pierwszym daniem, ale w og贸le ch艂odnik jest wy艣mienit膮 przystawk膮. R贸wnie popularne w Polsce s膮 cepeliny litewskie i pierogi litewskie. Z ch臋ci膮 je zajadamy. Odwiedzaj膮 Litw臋 po prostu nie wolno nie spr贸bowa膰 oryginalnych litewskich ko艂dun贸w, czyli w艂a艣nie pierog贸w. To ju偶 od nas samych zale偶y jaki farsz wybierzemy. O ile ko艂duny powinny by膰 z mi臋sem, o tyle cepeliny posiadaj膮 w tym wypadku du偶膮 r贸偶norodno艣膰.

Mniej znany s膮 u nas litewskie w臋dliny, a w艣r贸d nich najbardziej popularny kindziuk z Litwy. Jest to pyszna, wyj膮tkowa i aromatyczna w臋dlina. Ka偶dy z nas mo偶e spr贸bowa膰 zrobi膰 sw贸j w艂asny kindziuk wed艂ug przepisu prosto z Litwy. W niekt贸rych sklepach mo偶na kupi膰 kilka rodzaj贸w kindziuka, m.in. paprykowy lub wersj臋 koktajlow膮. Z kolei wegetarianom warto poleci膰 litewskie sery.

Na Litwie jest wiele rodzaj贸w ser贸w, kt贸re nam mog膮 si臋 wydawa膰 do艣膰 orientalne, np. ser z kminkiem. Warto jednak spr贸bowa膰 litewskich ser贸w, gdy偶 s膮 one niezwyk艂e w smaku. I takie oryginalne mo偶na kupi膰 w艂a艣ciwie tylko na Litwie.

Obok potraw znamy i lubimy litewskie napoje alkoholowe. Litewski mi贸d pitny s艂ynie ze swojej wyj膮tkowo艣ci, smaku i do艣膰 sporej zawarto艣ci alkoholu. Najmocniejsze miody pitne powinno pi膰 si臋 w ma艂ych kieliszkach i w艂a艣ciwie wypija膰 je duszkiem tu偶 przed posi艂kiem. Tylko wtedy mo偶na odczu膰 ca艂kowicie smak i aromat miodu pitnego. Litewskie nalewki, cho膰 zazwyczaj maj膮 nieco mniejsz膮 zawarto艣膰 alkoholu, s膮 r贸wnie mocne i dobre. Trunki te nadaj膮 si臋 do popijana pikantnych potraw oraz da艅 mi臋snych. Nalewki i miody s膮 znane i popularne w Polsce, nieco inaczej rzecz ma si臋 z kwasem chlebowym.

Tradycyjny kwas chlebowy zwany gira uznawany jest co prawda za nap贸j bezalkoholowy, ale pami臋tajmy jednak, 偶e posiada niewielk膮 ilo艣膰 alkoholu. Nie zmienia to faktu, 偶e uchodzi za najbardziej naturalny litewski trunek.

Najbardziej znane potrawy

Litwa, od momentu rozpowszechnienia si臋 tam rolnictwa, sta艂a si臋 krajem nie tylko rolniczym. Ros艂o wci膮偶 spo偶ycie r贸偶nych zb贸偶. Obok rolnictwa, Litwini stali si臋 czo艂owymi konsumentami produkt贸w mlecznych. Obok mleka i zb贸偶 w ich diecie wyst臋powa艂y te偶 warzywa, owoce le艣ne i grzyby. I to w艂a艣nie te produkty sta艂y si臋 najwa偶niejsze w kszta艂towaniu kuchni litewskiej. Patrz膮c na histori臋 Litwy trzeba od razu zaznaczy膰, 偶e kuchnia litewska w艂a艣ciwie zawsze by艂a pod wp艂ywem innych pa艅stw i narodowo艣ci: ukrai艅skiej, polskiej, tatarskiej, bia艂oruskiej, 偶ydowskiej, niemieckiej oraz rosyjskiej. W kuchni litewskiej powszechnie u偶ywa si臋 pieprzu, ga艂ki muszkato艂owej, kolendry, mi臋ty i kminku.

Kuchnia litewska - najpopularniejsze przepisy kuchni litewskiej 2 - Tw贸j G艂os 馃搶 e-TG.pl

Jakie zatem potrawy sta艂y si臋 najwa偶niejszymi i najbardziej znanymi dzie艂ami sztuki kulinarnej Litwy? Ka偶dy z nas zna uszka, kt贸re co wigili臋 dodajemy do barszczu, prawda? To typowo litewskie piero偶ki, zwane ko艂dunami. Inne litewskie pierogi to czebureki, czyli pierogi nadziewane farszem. Bardzo popularnym daniem litewskim s膮 pyszne cepeliny, zwane te偶 kartaczami. S膮 to pyzy ziemniaczane, nadziewane najcz臋艣ciej farszem mi臋snym z dodatkiem cebuli i r贸偶nych przypraw. Kibiny z kolei to pierogi nadziewane farszem i pieczone w piekarniku. W Polsce bardzo lubimy zup臋 鈥 ch艂odnik litewski, czyli zup臋 podawan膮 z ziemniakami na zimno z burak贸w, og贸rk贸w, kwa艣nego mleka, 艣mietany, jajek i koperku. Do najs艂ynniejszych potraw litewskich mo偶na 艣mia艂o zaliczy膰 sery z Litwy: bia艂e, 偶贸艂te, suszone, w臋dzone鈥 A obok ser贸w wy艣mienit膮 w臋dlin臋, czyli kindziuk litewski, such膮 i kwaskowat膮. Podobny do kindziuka 鈥 bandziuk, to w臋dlina ju偶 mniej kwaskowata, dlatego ch臋tniej wybierana przez Polak贸w.

Bardzo popularne s膮 u nas r贸wnie偶 napoje litewskie: kwas z chleba, orze藕wiaj膮cy nap贸j robiony z 偶ytniego czarnego chleba, zwany Lietuvi拧k膮 gir膮, pitne miody i litewskie nalewki. Te ostatnie, nazywane trauktin臈, robione s膮 na miodzie lub owocach takich jak 偶urawina, wi艣nie i je偶yny.

Jak mo偶na zauwa偶y膰, kuchnia litewska jest bardzo z艂o偶ona, ale i bogata, dzi臋ki czemu ka偶dy z nas mo偶e odnale藕膰 co艣 pysznego dla siebie.

Kindziuk 鈥 tradycyjne danie ze Wschodu

Kindziuk to jedna z najwa偶niejszych potraw mi臋snych na Litwie. Jest w臋dzonk膮, kt贸ra d艂ugo i surowo dojrzewa. Jej zapach i smak s膮 niepowtarzalne. Produkowana jest z najlepszych partii mi臋sa wieprzowego wed艂ug unikalnych receptur. Klasyczny kindziuk ma d艂ugo艣膰 40 cm. Powinien by膰 podawany w postaci cienkich plasterk贸w i z wytrawnym winem, cho膰 na Litwie tradycyjnie podaje si臋 go czasem z miodami pitnymi i nalewkami. W Polsce mo偶emy kupi膰 kindziuczki, kindziuk koktajlowy, kindziuk paprykowy czy kindziuk mini. Kindziuczki to wersja kindziuka w postaci kie艂basek, kindziuk koktajlowe z kolei s膮 mniejsze od kindziuczk贸w i s膮 w艂a艣ciwie najmniejsz膮 wersj膮 kindziuka. S膮 podawane jako przek膮ska, ale z ch臋ci膮 lubimy je bra膰 jako suchy prowiant w podr贸偶, poniewa偶 s膮 por臋czne i syc膮ce. Kindziuk paprykowy to najbardziej pikantna odmiana tej w臋dliny.

Najlepsze kindziuki w Polsce produkowane s膮 metodami gospodarskimi na Suwa艂kach, w okolicach Sejn oraz Pu艅ska. Niestety, coraz cz臋艣ciej kindziuk produkowany jest masowo przez wytw贸rc贸w w臋dlin i dodawane s膮 do nich du偶e ilo艣ci wody, co drastycznie obni偶a warto艣膰 tej aromatycznej litewskiej w臋dliny. Na szcz臋艣cie dzisiaj, ka偶dy z nas mo偶e sam w domu zrobi膰 klasyczny pyszny kindziuk, co wcale nie jest taki trudne.

Kawa艂ki mi臋sa: pol臋dwicy, szynki lub kark贸wki i boczku, nale偶y pokroi膰 na niewielkie kawa艂ki. Mi臋so powinni艣my natrze膰 pieprzem, sol膮, czosnkiem i niedu偶膮 ilo艣ci膮 saletry. Nast臋pnie przez ca艂膮 dob臋 mi臋so powinno porz膮dnie nasi膮kn膮膰 wszystkimi przyprawami, szczeg贸lnie czosnkiem. Takim farszem napycha si臋 艣wi艅ski 偶o艂膮dek lub p臋cherz, kt贸re oczywi艣cie nale偶y wcze艣niej starannie oczy艣ci膰 i umy膰. Po nape艂nieniu 鈥 zaszywamy. Tak przygotowany kindziuk k艂adziemy mi臋dzy dwiema deskami i dociskamy tak, 偶eby uformowa艂 si臋 dysk. Przez cztery tygodnie kindziuk powinien wisie膰 w kominie, aby przesi膮kn膮膰 zapachem dymu. Oczywi艣cie mo偶emy go przywiesi膰 r贸wnie偶 w ch艂odnym, ciemnym i suchym miejscu. W tym czasie mi臋so nabiera aromatu, obsusza si臋. Najlepszy kindziuk jest wtedy, gdy staje si臋 r贸偶owy i pu艣ci z niego ca艂y t艂uszcz.

Przepis na litewskie pierogi

Przez pierogi rozumiemy potraw臋 z ciasta gotowanego, sma偶onego na t艂uszczu lub pieczonego, kt贸ra wype艂niona jest farszem. Najpopularniejszym nadzieniem w Polsce i na Litwie jest mi臋so, a tak偶e kapusta z grzybami, owoce, ser, ziemniaki i kasza gryczana. W innych krajach nadzieniem do pierog贸w s膮 jajka na twardo, ryby, szpinak, marmolada, mi贸d i czekolada. Cz臋sto staj膮 si臋 w贸wczas deserem, a nie tak jak u nas, daniem obiadowym.

Tradycyjne pierogi litewskie to ko艂duny. Nie nale偶y myli膰 ich z cepelinami, cho膰 i te zalicza si臋 oczywi艣cie w poczet pierog贸w po litewsku. Mi臋so do ko艂dun贸w nigdy nie by艂o mielone, lecz siekane tasakiem, a same ko艂duny gotowane by艂y w rosole i podawane w miseczce z mas艂em lub skwarkami. Na Litwie istnieje kilka rodzaj贸w ko艂dun贸w: kowie艅skie, wile艅skie, wo艂kowyskie i tyszkiewiczowskie. R贸偶ni膮 si臋 one mi臋dzy sob膮 rodzajem nadzienia, wielko艣ci膮 i omasta.

Ciasto na ko艂duny lepi si臋 podobnie jak ciasto na klasyczne pierogi. Trzeba je cienko rozwa艂kowa膰 i wykroi膰 z niego niewielkie kr膮偶ki i 艣rednicy mniej wi臋cej 4 cm. Na ka偶dy taki kr膮偶ek nak艂adamy 艂y偶eczk臋 farszu, z艂o偶y膰 na p贸艂, zlepi膰 brzegi i tak po艂膮czy膰 rogi, aby powsta艂 p贸艂ksi臋偶yc. Taki kszta艂t pierog贸w wywodzi si臋 z okresu, kiedy by艂 obrz臋dowym ciastem wykorzystywanym przy uroczysto艣ciach zwi膮zanych z kultem solarnym.

Przygotowanie farszu na ko艂duny trzeba zacz膮膰 oczywi艣cie od umycia, osuszenia, wy偶y艂owania i posiekania tasakiem lub du偶ym no偶em mi臋sa. Najlepiej sieka膰 na desce polanej zimn膮 wod膮. 艁贸j nerkowy oczyszczamy z b艂on i r贸wnie偶 drobno siekamy. Cebul臋 trzeba sparzy膰, utrze膰 na tarce i podsma偶y膰 jeszcze na ma艣le. Wymiesza膰 posiekane mi臋so, cebul臋 i 艂贸j oraz doda膰 przyprawy: pieprz, majeranek i s贸l. Wszystko dok艂adnie wymiesza膰. Je艣li farsz wyjdzie nam nieco za g臋sty, mo偶emy doda膰 do niego troch臋 roso艂u. Do nadzienia mo偶emy doda膰 te偶 czosnek lub papryk臋. Ko艂duny nale偶y gotowa膰 w rosole. Oczywi艣cie mo偶na je gotowa膰 w osolonej wodzie, ale wtedy nie b臋d膮 ju偶 przygotowywane w i艣cie tradycyjny spos贸b. Kiedy pierogi wyp艂yn膮, nale偶y je jeszcze gotowa膰 przez oko艂o 5 minut. Ko艂duny podaje si臋 z mas艂em lub barszczem.

Jak zrobi膰 pyszne cepeliny

Cepeliny, nazywane te偶 kartaczami, to rodzaj pierog贸w litewskich, przez innych nazywanych pyzami. W Polsce cepeliny najpopularniejsze s膮 w cz臋艣ci p贸艂nocno-wschodniej. Farsz jest najcz臋艣ciej z mi臋sa mielonego z r贸偶nymi dodatkami, np. czosnkiem. Zamiast mi臋sa mo偶na stosowa膰 farsze wegetaria艅skie, czyli grzyby, kapusta kiszona lub ser. Sama nazwa 鈥瀋epelin鈥 pochodzi od nazwy niemieckich sterowc贸w wynalezionych na pocz膮tku XX wieku przez cz艂owieka o nazwisku Zeppelin. W por贸wnaniu do tradycyjnych pierog贸w i pyz cepeliny robi si臋 z wi臋kszej ilo艣ci ciasta, gotuje si臋 je d艂u偶ej.

Prawda jest taka, 偶e ile gospodarstw i gospody艅, tyle r贸偶nych przepis贸w i tyle rodzaj贸w przyrz膮dzania tradycyjnych cepelin贸w. Jak zatem przyrz膮dzi膰 cepeliny? Ugotowane ziemniaki rozdrabniamy mikserem lub widelcem. Do rozgniecionych ziemniak贸w dodajemy jedno jajko i urabiamy mas臋, z kt贸rej p贸藕niej formujemy okr膮g艂y placek i oddzielamy 膰wiartk臋 tego ko艂a. W miejsce, w kt贸rym oddzielili艣my 膰wiartk臋 wsypujemy kartoflank臋 i wszystko razem ugniatamy. Je艣li chodzi o farsz 鈥 do mi臋sa mielonego dodajemy jajko, pokrojon膮 drobno cebul臋, s贸l, czosnek i majeranek. Z ciasta kszta艂tujemy mniejsze cz臋艣ci i rozwa艂kowujemy na cienkie kr膮偶ki, do kt贸rych wk艂adamy farsz. Farsz najwygodniej kszta艂towa膰 w owal za pomoc膮 艂y偶ki. Nast臋pnie nale偶y zaklei膰 ciasto i uformowa膰 w d艂oniach pod艂u偶ne kluski. Cepeliny wrzucamy do wrz膮cej, osolonej wody. Cepeliny s膮 gotowe, gdy wyp艂yn膮 na powierzchni臋. Mo偶na je podawa膰 z w臋dzonym boczkiem przetopionym na patelni, stopionym mas艂em lub skwarkami cebuli.

Cepeliny mo偶na dosta膰 w ka偶dej litewskiej restauracji. Ka偶dy, kto mia艂 okazj臋 zasmakowa膰 na Litwie cepeli艅skiej potrawy, chwali sobie smak i kunszt wykonania. Tak, jak ju偶 zosta艂o wspomniane rodzaj nadzienia zale偶y od nas, podobnie z przyprawami. Dopiero po kilkukrotnym robienie cepelin贸w dojdziemy do odpowiedniej wprawy i odnajdziemy nas, oryginalny smak.

Kartacze to nie tylko zwyk艂e pierogi. Kojarz膮 si臋 z prawdziw膮 domow膮 kuchni膮, swojskim smakiem i aromatem. Warto pami臋ta膰, 偶e pomimo tego 偶e s膮 przepyszne i syc膮ce, s膮 te偶 niesamowicie kaloryczne.

Ch艂odnik litewski

Ch艂odnik litewski to danie najch臋tniej podawane i spo偶ywane w czasie upa艂贸w. Jest to zupa na zimno przyrz膮dzana z burak贸w, og贸rk贸w, kwa艣nego mleka, 艣mietany, jajek i koperku. Ch艂odnik sprawdza si臋 艣wietnie jako danie w letnie i upalne popo艂udnie. Warto wiedzie膰, 偶e ch艂odnik litewski znany te偶 jako cho艂odziec, zosta艂 wpisany w 2006 roku na list臋 tradycyjnych produkt贸w powiatu sejne艅skiego, podobnie zreszt膮 jak cepeliny, litewskie sery i mi贸d wielokwiatowy. Ch艂odnik zalicza si臋 do najbardziej znanych potraw pochodz膮cych z Litwy.

Mo偶e ci臋 zainteresowa膰 tak偶e:  17 erotycznych ciekawostek - ciekawostki z Polski i ze 艣wiata erotycznego

Jest bardzo 艂atwy w przygotowaniu. Do przyrz膮dzenia tradycyjnego litewskiego ch艂odnika potrzebne s膮: 1,5 litra ma艣lanki, buraki, najlepiej m艂ode i ugotowane w 艂upinie, 100 ml kwa艣nej g臋stej 艣mietany, posiekany koperek, 4 og贸rki gruntowe, 3 jajka na twardo, p臋czek rzodkiewki, posiekany szczypiorek, 2 p艂askie 艂y偶ki cukru i szczypta soli. Rzodkiewki, buraki i og贸rki zetrze膰 na tarce ze strony o drobnych oczkach tak, aby powsta艂y bardzo drobne wi贸rki. Jajka nale偶y drobno posieka膰, nast臋pnie wszystkie sk艂adniki po艂膮czy膰 i dok艂adnie wymiesza膰, ewentualnie posoli膰. Wstawi膰 do lod贸wki przynajmniej na dwie godziny.

Kuchnia litewska - najpopularniejsze przepisy kuchni litewskiej 3 - Tw贸j G艂os 馃搶 e-TG.pl

Ch艂odnik litewski to zupa prawdopodobnie pochodz膮ca z Wielkiego Ksi臋stwa Litewskiego, kt贸re obejmowa艂o terytoria wsp贸艂czesnej Litwy i Bia艂orusi

Jak wida膰, ch艂odnik naprawd臋 nie jest skomplikowany w przygotowaniu. W zale偶no艣ci od tego, co kto lubi, czasami dodaje si臋 drobno posiekan膮 szynk臋, czosnek lub jakie艣 dodatkowe przyprawy. Dobrze przygotowany ch艂odnik powinien mie膰 艂adny, mocno r贸偶owy kolor, podobny do koloru barszczu ukrai艅skiego. Ch艂odnik powinno si臋 podawa膰 przyozdobiony szczypiorkiem lub pokrojonym jajkiem ugotowanym na twardo. Je艣li nie przepadamy za zimnymi zupami 艣mia艂o mo偶na podawa膰 ch艂odnik w temperaturze pokojowej wraz z ciemnym chlebem. Wiele os贸b lubi zajada膰 do ch艂odnika ciemne pieczywo ze 艣liwkami i rodzynkami, bo jest to bardzo syc膮ce danie.

Czasami baz膮 pod ch艂odnik mog膮 by膰 pieczone buraki prosto z piekarnika, a czasami starta botwina gotowana przez minut臋. W zale偶no艣ci od tego, co lubimy mo偶e dawkowa膰 koperek, og贸rki czy rzodkiewki. Zamiast 艣mietany mo偶na u偶y膰 g臋stego kefiru w wersji light.

Wyroby ser贸w

Wiele os贸b kojarzy sery w艂a艣nie z Litw膮. Nie da si臋 ukry膰, 偶e Litwa s艂ynie z wysokiej jako艣ci przetwor贸w mlecznych: ser贸w suszonych, w臋dzonych, bia艂ych i 偶贸艂tych. To w艂a艣nie z Litwy pochodzi tzw. ser jab艂kowy. Cho膰 nazywany serem, nie jest nim, w艂a艣ciwie to nic nie 艂膮czy go z przetworami mlecznymi. Tej mylnej nazwy u偶ywa si臋 tylko dlatego, 偶e proces wykonania i ko艅cowego efektu jest bardzo podobny do produkt贸w serowych. Ser jab艂kowy to potrawa kuchni litewskiej, wykonuje si臋 go z kwa艣nych jab艂ek, cukru i cynamonu. Najlepiej smakuje podawany z herbat膮, kaw膮 i winem, cho膰 na Litwie spotyka si臋 serwowanie sera jab艂kowego z miodem pitnym.

Jednym z najch臋tniej wybieranych przez turyst贸w serem jest ser z kminkiem. Wygl膮dem przypomina skrzy偶owanie oscypka z twaro偶kiem, ale konsystencj膮 przypomina nam ser 偶贸艂ty. Jest do艣膰 twardy i suchy. Najlepiej smakuje z pomidorem, cebul膮, rzodkiewk膮 i og贸rkiem. Ka偶dy, kto uwielbia kminek na pewno zakocha si臋 w smaku tego sera. Ser z kminkiem 艣wietnie nadaje si臋 jako drugie 艣niadanie lub po prostu zwyk艂a przegryzka podczas ci臋偶kiej pracy.

D偶iugas to twardy ser do tarcia, por贸wna膰 go mo偶na do znanego nam parmezanu. I faktycznie 艣wietnie nadaje si臋 do r贸偶nego rodzaju spaghetti. Wiele os贸b twierdzi, 偶e d偶iugas jest jakby bardziej aromatyczny. Ser ten ma delikatnie owocowy i pikantny smak. 艢wietnie wzmacnia smak zup i g艂贸wnych da艅. Bardzo cz臋sto stosowany jest jako przystawka i dodatek do sa艂atek i owoc贸w. Poniewa偶 wyr贸偶nia si臋 nisk膮 wilgotno艣ci膮, 艣mia艂o mo偶na go przechowywa膰 w lod贸wce przez d艂u偶szy okres czasu. Na Litwie popularne s膮 sery s艂odkie, np. ser waniliowy z rodzynkami. 艢wietnie nadaje si臋 do r贸偶nego rodzaju ciast i nale艣nik贸w. Nale艣niki z serem waniliowym z rodzynkami b臋dzie idealny na deser, np. tu偶 po zjedzeniu na obiad tradycyjnych litewskich pierog贸w.

Jak wida膰, r贸偶norodno艣膰 ser贸w litewskich jest naprawd臋 bardzo du偶a. Je艣li b臋dziemy mieli okazj臋 pojecha膰 do tego pi臋knego kraju, warto zaopatrzy膰 si臋 w r贸偶nego rodzaju sery litewskie, poniewa偶 w Polsce jest bardzo ma艂o firm produkuj膮cych i sprzedaj膮cych ten rodzaj ser贸w.

Kwas chlebowy

Kwas chlebowy uznawany jest za nap贸j bezalkoholowy, ale posiada niewielk膮 zawarto艣膰 alkoholu (0,7鈥2,2%). Charakteryzuje si臋 przede wszystkim tym, 偶e jest ca艂kowicie naturalny. Taki prawdziwy kwas chlebowy powinien powstawa膰 bez u偶ycia jakichkolwiek konserwant贸w i substancji sztucznych. Niewielu z nas wie, 偶e kwas chlebowy zosta艂 wynaleziony w X wieku przez S艂owian, a w 艣redniowieczu by艂 niemniej popularny ni偶 nalewki z Litwy i mi贸d pitny. Kwas chlebowy jest co prawda kojarzony najbardziej z kulinariami litewskimi, to w Rosji i na Ukrainie uznaje si臋 go za nap贸j narodowy ju偶 od XVI wieku. Litewsk膮 odmian臋 kwasu chlebowego nazywa si臋 gira. Kwas chlebowy powinien zawiera膰 du偶o dro偶d偶y, a jak najmniej bakterii. Poza alkoholem powinien znajdowa膰 si臋 w nim odczyn kwasu mlekowego.

Gira ma s艂odko-kwa艣ny zapach i posmak 艣wie偶o upieczonego chleba. Dzi臋ki temu, 偶e nie jest zbyt s艂odki 艣wietnie gasi pragnienie i jeszcze d艂ugi czas po sch艂odzeniu utrzymuje nisk膮 temperatur臋. Kolor naturalnego kwasu chlebowego powinien by膰 jasnobr膮zowy, na dnie i 艣ciankach mo偶e tworzy膰 si臋 naturalny osad, kt贸ry jednak powinien znikn膮膰 po odpowiednim wstrz膮艣ni臋ciu butelk膮. Jak powstaje litewska gira? Jest oczywi艣cie otrzymywana przez kwa艣n膮 i alkoholow膮 fermentacj臋 chleba. Do tego dodaje si臋 cukier lub owoce oraz dro偶d偶e. Czasami przyprawia si臋 mi臋t膮. W Rosji, na Bia艂orusi i Ukrainie kwas chlebowy sprzedawany jest w specjalnych beczkach na ulicy. Pami臋tajmy jednak, 偶e naturalny kwas chlebowy nale偶y spo偶y膰 do trzech-czterech dni od wytworzenia. Oczywi艣cie wtedy, gdy robimy go sami. Wiele browar贸w produkuje kwas chlebowy z dat膮 wa偶no艣ci nawet do dziewi臋ciu miesi臋cy. A to wszystko dzi臋ki temu, 偶e stosuj膮 specjaln膮 technologi臋 i pasteryzacj臋 w wysokiej temperaturze.

Na Litwie (a tak偶e w Rosji) bardzo popularn膮 praktyk膮 jest wytwarzanie w艂asnego kwasu chlebowego przez restauracje i inne lokale. Najcz臋艣ciej s膮 wytwarzane w spos贸b zgodny z naturaln膮 produkcj膮 kwasu. Nale偶y jednak uwa偶a膰, poniewa偶 w restauracjach stosuje si臋 coraz cz臋艣ciej substancje konserwuj膮ce i gira kupiona w restauracji nie b臋dzie si臋 r贸偶ni膰 niczym od litewskiej giry zakupionej w sklepie.

Miody pitne

Mi贸d pitny to rodzaj napoju alkoholowego, kt贸ry, podobnie jak litewski kwas chlebowy, powstaje w wyniku fermentacji, ale nie chleba, a pszczelego miodu. Mi贸d pitny jest najbardziej znany w Polsce i na Litwie. Ca艂y proces wytwarzania miodu pitnego nazywamy miodosytnictwem, a budynek, w kt贸rym ca艂a rzecz si臋 odbywa to miodosytnia. Najcz臋艣ciej spo偶ywany by艂 w staro偶ytno艣ci i 艣redniowieczu. Dlaczego? Bo na Litwie brakowa艂o wina i trzeba by艂o zast膮pi膰 go czym艣 innym 鈥 w tym przypadku piwem i w艂a艣nie miodem pitnym.

Mi贸d pitny by艂 zawsze trunkiem luksusowym i kosztownym.

Popularno艣膰 miodu pitnego na Litwie zacz臋艂a spada膰 dopiero na prze艂omie XVIII i XIX wieku, ale ju偶 wtedy by艂 rzadko艣ci膮. Z czasem mi贸d pitny zacz臋艂y pija膰 ni偶sze warstwy. Do miodu pitnego dodawa艂o si臋 r贸偶ne przyprawy, soku, zio艂a i korzenie poprawiaj膮ce smak. Najbardziej warto艣ciowym miodem pitnym by艂 lipiec, kt贸ry by艂 wyrabiany z czystego miodu lipowego. Najdro偶szym i najbardziej cennym trunkiem by艂 lipiec kowie艅ski. Jak zosta艂o wspomniane, tradycja produkcji miod贸w pitnych na Litwie zanikn臋艂a w XIX wieku. Jednak w roku 1959 tradycja ta narodzi艂a si臋 na nowo. Zacz臋艂o si臋 od zbierania starych przepis贸w i receptur, potem by艂y eksperymenty, kt贸re pomog艂y odnale藕膰 oryginalny smak dawnych napoj贸w. Kiedy to si臋 uda艂o, zwr贸ci艂 si臋 do pa艅stwowych zak艂ad贸w i tak narodzi艂 si臋 Lietuviskas Midus. Dzisiaj wyrabia si臋 tam osiemna艣cie rodzaj贸w miodu pitnego, o zawarto艣ci alkoholu od 16% do 75%. Miody o mocy 75% nazywa si臋 balsamami. Bardzo popularny jest litewski mi贸d 呕algris, czyli Grunwald. Sk艂ada si臋 z 11 zi贸艂 i owoc贸w, m.in. z 偶urawiny i kwiatu lipy.

Miody litewskie przypominaj膮 smakiem miody pitne pochodz膮ce z Polski, ale nie je艣li chodzi o miody litewskie, stosowane s膮 inne proporcje mieszania wody i miodu. Inny jest r贸wnie偶 czas le偶akowania. Miody z Litwy le偶akuj膮 nieco kr贸cej, przez co inaczej przebiega proces fermentacji i nie s膮 tak s艂odkie w smaku jak miody z Polski. Warto wiedzie膰, 偶e od 2008 r. polskie miody pitne s膮 zarejestrowane przez Komisj臋 Europejsk膮 jako Gwarantowana Tradycyjna Specjalno艣膰.

Nalewki prosto z Kres贸w

Nalewka to specjalny alkoholowy wyci膮g z owoc贸w, zi贸艂, kwiat贸w lub korzeni. Zawarto艣膰 procentowa alkoholu waha si臋 od 40/15% do 60/65%. W przeciwie艅stwie do kwasu chlebowego czy miodu pitnego wyrabia si臋 je w procesie maceracji, kt贸ra w tym przypadku polega na zalaniu sk艂adnik贸w alkoholem. Cz臋sto stosuje si臋 r贸偶ne syropy w celu os艂odzenia nalewki. Nalewka sprawdza si臋 najlepiej jako dodatek do pikantnych potraw, powinno si臋 j膮 podawa膰 w ma艂ych kieliszkach. W s艂owia艅skiej tradycji nalewkami najcz臋艣ciej popijano syte mi臋sne obiady. Na Litwie nalewk膮 popija si臋 kindziuka z Litwy.

Warto wiedzie膰, 偶e nalewki, kt贸re stoj膮 na sklepowych p贸艂kach cz臋sto nie maj膮 nic z wsp贸lnego z tradycyjnymi nalewkami. Ich procesy powstawania diametralnie si臋 od siebie r贸偶ni膮. Przemys艂owe przyrz膮dzanie nalewki opiera si臋 najcz臋艣ciej na wymieszaniu wielu r贸偶nych esencji. Z tego powodu w wielu miejscach w Polsce i na Litwie coraz cz臋艣ciej m贸wi si臋 o planach zastrze偶eniu nazwy 鈥瀗alewka鈥 dla oryginalnych trunk贸w, podobnie jak sta艂o si臋 z francuskim 鈥瀞zampanem鈥. Niewiele os贸b wie, 偶e co roku na pocz膮tku maja w Jakubowicach i w po艂owie wrze艣nia w Kazimierzu Dolnym odbywa si臋 Og贸lnopolski Turniej Nalewek Kresowych, organizowany przez Kresow膮 Akademi臋 Smaku. Pomys艂odawc膮 tego turnieju jest prezes Akademii Waldemar Sulisz. Dowodzi to, 偶e nalewki s膮 i艣cie polskim i litewskim trunkiem.

Jakie mamy rodzaje nalewek? Najpopularniejsze to oczywi艣cie nalewki owocowe s艂odkie i wytrawne: jagodzianka, dereni贸wka, wi艣ni贸wka, tarnin贸wka, morel贸wka, ratafia. Nalewki korzenne: kardamonka i imbir贸wka. Zio艂owe: nalewka mi臋towa, benedyktynka. Nalewki miodowe, do kt贸rych zalicza si臋 cz臋sto wiele rodzaj贸w miodu pitnego, cho膰 spos贸b przyrz膮dzania i zawarto艣膰 alkoholu r贸偶ni si臋 od tych charakterystycznych dla nalewki. Poza tym mamy r贸wnie偶 nalewki aptekarskie, czekoladowe i tzw. lip贸weczki.

Jak powstaje nalewka? Og贸lna zasada g艂osi, 偶e naczynie nale偶y wype艂ni膰 do 戮 wysoko艣ci owocami czy zio艂ami, a potem wla膰 alkohol tak, aby je dok艂adnie przykry艂. Maceracja powinna trwa膰 6 tygodnie, po tym okresie zlewa si臋 wszystko do szczelnych naczy艅, a owoce zasypuje cukrem lub zalewa syropem.

Jak oceniasz ten materia艂?

Kliknij na gwiazdk臋, aby zostawi膰 swoj膮 ocen臋

艢rednia ocena / 5. Liczba g艂os贸w:

Jak dot膮d brak g艂os贸w! Oce艅 ten post jako pierwszy.

Kuchnia Austriacka

Poprzedni wpis

Dieta wegetaria艅ska – dieta jarska, ciekawe potrawy bezmi臋sne i dania wegetaria艅skie

Nast臋pny wpis
Wiedzo Znawca
Redaktor z rzemios艂em w r臋ku na co dzie艅 szef kontroli jako艣ci w kuchni, serwuj膮cy wykwintne dania. W niedalekiej przysz艂o艣ci planuje zrealizowa膰 m艂odzie艅cze marzenia i napisa膰 co艣 wi臋cej ni偶 artyku艂 馃摉

Na pewno zainteresuj膮 Ci臋 jeszcze:

Komentarze - masz co艣 do napisania? Zostaw prosz臋 informacje.

Pozostaw komentarz

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany.