Jurewicz Aleksander

()

Aleksander Jurewicz (ur. 1952)

Poeta, prozaik, urodzi艂 si臋 18 listopada 1952 roku w Lidzie (obecnie tereny Bia艂orusi). Pi臋膰 lat p贸藕niej wraz z rodzin膮 trafi艂 do Polski jako wysiedleniec. Od 1971 roku mieszka w Gda艅sku gdzie studiowa艂 polonistyk臋 na tamtejszym uniwersytecie. By艂 r贸wnie偶 s艂uchaczem Studium Scenariuszu Pa艅stwowej Wy偶szej Szko艂y Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w 艁odzi, z siedzib膮 w Warszawie. Debiutowa艂 prozatorsko w prasie w 1971 r. W roku 1974 ukazuje si臋 arkusz poetycki Sen, kt贸ry na pewno nie by艂 mi艂o艣ci膮 (dodatek do 鈥濶owego Wyrazu鈥, 1974, nr 6-7), trzy lata p贸藕niej pierwszy tomik poetycki Po drugiej stronie, za kt贸ry dosta艂 nagrod臋 鈥Peleryny鈥 za najlepszy debiut poetycki roku. W dalszej kolejno艣ci ukaza艂y si臋 zbiory wierszy: Nie strzelajcie do Beatles贸w (1983), Jak go艂臋bie gnane burz膮 (1990), Dop贸ki jeszcze鈥 (1991). Jednocze艣nie A. Jurewicz pisuje proz臋, debiutuje powie艣ci膮 W 艣rodku nocy wydan膮 w 1980 roku. Dopiero jednak miniproza, przeplatana wierszami, b臋d膮ca powrotem do okresu dzieci艅stwa, Lida (utw贸r, kt贸ry doczeka艂 si臋 trzech wyda艅 (1990, 1994, 2004), ukaza艂 si臋 on r贸wnie偶 niemal w ca艂o艣ci w paryskiej 鈥Kulturze鈥 (1990, nr 1-2)), przynosi poecie rozg艂os i szereg nagr贸d m. in. Nagrod臋 Czes艂awa Mi艂osza, Nagrod臋 Fundacji im. Marii i Jerzego Kuncewicz贸w. Na motywach utworu zosta艂y nakr臋cone dwa filmy dokumentalne W rytmie k贸艂, w rytmie 艂ez (1994), Dom si臋 zapada(1996). Ponadto poemat Lida otwiera cykl prozy wspomnieniowej Jurewicza, w 1995 roku zostaje wydana powie艣膰 Pan B贸g nie s艂yszy g艂uchych, mitologizuj膮ca posta膰 dziadka autora, siedem lat p贸藕niej utw贸r Prawdziwa ballada o mi艂o艣ci, opisuj膮c m. in. dzieje rodziny Jurewicza. W roku 2005 ukazuje si臋 Popi贸艂 i wiatr, b臋d膮cy czym艣 w rodzaju w臋dr贸wki po 艣wiecie wyobra藕ni, wcze艣niejszych utworach i 偶yciu pisarza. W mi臋dzyczasie wychodzi zbi贸r felieton贸w, drukowany m. in. w 鈥Dzienniku Ba艂tyckim鈥, 鈥Gazecie Wyborczej鈥 pt. 呕ycie i liryka (1997).

A. Jurewicz ju偶 w czasach studenckich da艂 si臋 pozna膰 jako aktywny poeta, by艂 jednym z pierwszych wraz z Stanis艂awem Esden-Tempskim, 鈫 Antonim Pawlakiem, Marianem Terleckim, kt贸rzy og艂osili manifest poetycki nieco m艂odszej grupy poet贸w od pokolenia 鈥68. Manifest ten pt. 鈥Muzea samowiedzy鈥 (1973 i 1974), by艂 wyra藕nym sygna艂em obecno艣ci m艂odej fali poet贸w z Gda艅ska. W pocz膮tkowej fazie tw贸rczo艣ci, tj. od debiutu do opublikowania Lidy, Jurewicz skupia艂 si臋 wok贸艂 bezpo艣rednich dozna艅 podmiotu z otaczaj膮c膮 rzeczywisto艣ci膮. Jego zmaga艅 z cielesno艣ci膮, kontakcie z kobiet膮, st膮d subtelny erotyzm tych wierszy, zw艂aszcza w trzech pierwszych tomikach. Inspiracje i fascynacje literackie pisarza si臋gaj膮 do symbolist贸w-dekadentyst贸w francuskich Charlesa Baudelaire鈥檃 i Arthura Rimbauda. Dalszy etap wyznaczaj膮 wydarzenia posierpniowe i pogrudniowe (po wprowadzeniu stanu wojennego). Jurewicz w tym czasie coraz bardziej interesuje si臋 literackim powrotem w rejon utraconego dzieci艅stwa. Na takim pod艂o偶u powstaje tw贸rczo艣膰 drugiej fazy, kt贸ra opr贸cz trylogii (Lida, Pan B贸g nie s艂yszy g艂uchych, Prawdziwa ballada o mi艂o艣ci), utworu Popi贸艂 i wiatr, obejmuje tak偶e cz臋艣膰 felieton贸w ze zbioru 呕ycie i liryka. Dojrza艂y okres to r贸wnie偶 fascynacja 偶yciem i 艣mierci膮 artyst贸w (m. in. Jackiem Bierezinem, Albertem Camus, Mieczys艂awem Czychowskim, Ma艂gorzat膮 Hillar, Bohumilem Hrabalem, Ireneuszem Iredy艅skim, Krzysztofem Kie艣lowskim).

Swoje wiersze Jurewicz publikowa艂 m. in. w 鈥Litterariach Studenckich鈥 (Uniwersytetu Gda艅skiego), 鈥Miesi臋czniku Literackim鈥, 鈥Nowym Wyrazie鈥, 鈥Poezji鈥. P贸藕niej, wraz z coraz bardziej zaostrzaj膮c膮 si臋 cenzur膮 wydaje w drugim obiegu, m. in. w 鈥Podpunkcie鈥. W roku 1980 zaanga偶owa艂 si臋 w tworz膮c膮 si臋 na Pomorzu 鈥濻olidarno艣膰鈥, by艂 jednym z kilku artyst贸w, kt贸rego tekst znalaz艂 si臋 w Almanachu 鈥Punktu鈥 gda艅skich 艣rodowisk tw贸rczych (1980). W latach dziewi臋膰dziesi膮tych g艂贸wnie publikuje w 鈥Dzienniku Ba艂tyckim鈥, 鈥Gazecie Wyborczej鈥, 鈥Naszej Rodzinie鈥, 鈥Tytule鈥, 鈥Odrze鈥. Jego wiersze drukowane by艂y w antologiach, szczeg贸lnie: Nowy transport pos膮g贸w. Wiersze m艂odych poet贸w gda艅skich (1977), Debiuty poetyckie 鈥77 (1978), Spalony raj. Antologia m艂odej poezji religijnej (1986), Poeta jest jak dziecko. Nowe Roczniki antologia (1987), Wsp贸艂cze艣ni poeci polscy. Poezja polska od roku 1956 (1997).

A. Jurewicz Od 1989 jest cz艂onkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, od 1991 ZAiKS-u i Polskiego PEN Clubu, w 2000 r. reprezentowa艂 literatur臋 polsk膮 na Targach Ksi膮偶ki we Frankfurcie by艂 tak偶e cz艂onkiem kwartalnika 鈥Tytu艂鈥. Obecnie mieszka i pracuje w Gda艅sku.

Wybrana literatura przedmiotu:

  1. Ca艂e moje pisanie jest w dzienniku. Z Aleksandrem Jurewiczem rozmawia Tomasz Majdosz, 鈥Fraza鈥 2005, nr 4.
  2. Marek Adamiec, Przesiedle艅cza opowie艣膰, 鈥Tw贸rczo艣膰鈥 1991, nr 2.
  3. Mi艂os艂awa Bukowska, Czy istnieje na Wybrze偶u M艂oda Poezja?, 鈥Nowy Wyraz鈥 1973, nr 10.

Jak oceniasz ten materia艂?

Kliknij na gwiazdk臋, aby zostawi膰 swoj膮 ocen臋

艢rednia ocena / 5. Liczba g艂os贸w:

Jak dot膮d brak g艂os贸w! Oce艅 ten post jako pierwszy.

J臋zykowy obraz 艣wiata

Poprzedni wpis

Frida Kahlo

Nast臋pny wpis
Wiedzo Znawca
Redaktor z rzemios艂em w r臋ku na co dzie艅 szef kontroli jako艣ci w brytyjskim oddziale Amazona. W niedalekiej przysz艂o艣ci planuje zrealizowa膰 m艂odzie艅cze marzenia i napisa膰 ksi膮偶k臋.

Komentarze - masz co艣 do napisania? Zostaw prosz臋 informacje.